Deprem Anında Ne Yapmalı? Deprem Öncesi Hayat Kurtaran Yazı

Deprem Anında Ne Yapmalı - Ya Deprem Sonrası

Deprem anında ne yapmalıyım? İlkokulda hayat bilgisi dersinde bu konuda anlatılanları unutmuş (ki unutmamak elde değil) hatta “Öyle bir ders mi vardı looo” diyorsanız bu yazı tam size göre!


“Belki depremi önleyemeyiz fakat depremin sonuçlarına karşı önlemler alabiliriz.”


Haber siteleri gibi kopyala yapıştır geç yapmıyor, onların değinmediği yerlere de (maneviyat gibi) değiniyoruz. Sizi sıkmayacak bir üslup ile gerçek manada hayatınızı kurtarabilecek önemli bilgiler vereceğiz.

Kendimize sormamız gereken ama soramadığımız o soruları soracağız. Bu sorular da bizim kurtuluş biletimiz olacak. (Umarım :D)

Deprem Anında Ne Yapmalı?

(1) Deprem oluyor, bina çökmeye başladı diyelim. Sadece çömelip masa, sandalye gibi bir şeyin altında korunmaya çalışıyorsanız, %90 ihtimalle ölmeniz olasıdır. (Uzmanlara göre)

(2) Asla merdivenlere gitmeyin/yönelmeyin. Merdivenler ve binanın kalanı deprem esnasında sürekli birbirlerine çarparlar. Bu çarpma işlemi bina yıkılana dek devam eder.

Şayet merdivenlere gidecek olursanız basamakların arasında kalmanız, oraya sıkışmanız olasıdır.

(3) Bina çökerken kapı kirişlerinin altına geçen neredeyse herkes ölür. Sebebi ise oldukça basit. Eğer kapı kirişi öne veya arkaya doğru yıkılırsa inen tavanın altında ezilirsiniz. Eğer kapı kirişi yana doğru düşerse de ikiye ayrılırsınız. Her iki durumda da geçmiş olsun.

(4) Gece yatakta uyuyorsunuz diyelim ve aniden deprem olduğu için uyandınız. Yapmanız gereken şey çok basit, yuvarlanarak yataktan düşün, yatağın çevresinde güvenli bir boşluk oluşacaktır.

(5) Meşhur bir uyarı vardır: “Binanın dış duvarlarına yakın yerlerde durun, mümkünse dışına çıkın.” diye. Evet, binanın iç kısımlarından olmaktansa dış kısımlarına yakın yerlerde olmak daha akıl karıdır.

Bunun sebebi ise şudur: binanın dış çevresinden ne kadar içeride olursanız, çıkış yolunuzun kapanma ihtimali o kadar artacaktır.

(6) Televizyon izliyorsunuz diyelim. Aman, o da ney öyle? Deprem oluyor. Eğer jet hızıyla kapıdan veya pencereden kaçmanız mümkün değilse, kanepenin, büyük bir koltuğun veyahut sandalyenin yanında cenin pozisyonunda kıvrılarak yere uzanın.

(7) Ahşap evler deprem anındaki en güvenli yapılardır. Sebebi basittir; ahşap esner. Eğer ahşap bina çökerse geniş yaşam boşlukları oluşur. Ayrıca, ahşap binalar daha az yoğunlukta yıkılış ağırlığına sahiptir. Tuğla binalar ayrı tuğla parçalarına ayrılacaklardır. Tuğlalar bir çok yaralanmalara sebep olacaktır, ama (beton) bloklardan daha az ezilmiş vücutlar yaratırlar.

(8) Kediler, köpekler ve bebekler’in hepsi doğal bir şekilde dizlerini ana rahmindeki gibi karınlarına doğru çekerek kıvrılırlar. Deprem anında sizde bu şekilde kıvrılmalısınız. Bu doğal bir güvenlik ve hayatta kalma içgüdüsüdür. Daha küçük bir boşlukta hayatta kalabilirsiniz. Hafifçe ezilecek ama yanında boşluk yaratacak bir kanepe, geniş büyük bir eşyanın yanında durun.

(9) Deprem anında üst yolun yıkılmasıyla ezilen araçların içinde bulunan insanlar ezilirler. San Francisco depreminin kurbanlarının hepsi araçlarının içindeydiler. Hepsi öldü. Araçlarının dışına çıkıp,aracın yanına uzanıp veya oturarak kolaylıkla hayatta kalabilirlerdi. Ölen herkes eğer araçlarından çıkıp, araçlarının yanına oturabilseler veya uzanabilselerdi yaşıyor olabilirdi. Ezilen bütün araçların yanında-kolonların direkt olarak üzerine düştüğü araçlar hariç- 5 metre yükseklikte boşluklar oluşmuştu.

(10) Enkaz halindeki gazete ofisler ve çok miktarda kağıdın olduğu ofislerde kağıdın sıkışmadığı/ezilmediği görülür. Kağıt yığınlarının/kümelerinin etrafında geniş boşluklar bulunur/oluşur.

Hayat Üçgeni: Binalar yıkılırken, objelerin üzerine düşen tavan ağırlığı veya içerideki mobilyalar bu nesnelere çarparken yanlarında bir yer, boşluk bırakırlar. Bu boşluk uzmanların ifadesiyle ‘hayat üçgeni’ denilen alan…

Nesne ne kadar büyük ve ne kadar dayanıklı olursa daha az ezilir. Nesneler ne kadar az ezilirse boşluk ve bu boşluğu kullanan kişinin yaralanmama olasılığı o kadar artar. “Hayat üçgenleri” hayat kurtarırır

Deprem Anında Ne Yapmalı - Ya Deprem Sonrası
Deprem Anında Ne Yapmalı – Ya Deprem Sonrası

Deprem Anında Tevekkül

Çare bizden, tevfik Allah’tandır. Biz elimizden gelen hazırlığı yapalım (aşağıda uzun uzadıya yazıyor neler yapmamız gerektiği) kadercilik yapmayalım zaten canımızı alacak olan belli.

Yeter ki yıkıntı altında günlerce aç, susuz, havasız, oramız buramız kırık, hareketsiz bir şekilde kalmayalım yeter. Evet, o meşhur 17 Ağustos 99 depreminde böyle baya insan olmuştu.

Deprem Öncesi Yapılması Gereken Hazırlıklar

İlk iş şu soruyu soralım kendimize. Bu yıkım sürecine birey, aile ve toplum olarak hazır mıyız?

1) Deprem Çantası Nasıl Hazırlanır?

  • Bunu herkes yapabilir, yapmalıdır da. Deprem çantasında bulunması gerekenler listesi ise yukarıdaki fotoğrafta mevcut.
Deprem Çantası Nasıl Hazırlanır
Deprem Çantası Nasıl Hazırlanır
  • Okuyamayanlar için; su, kolay bozulmayacak yiyecek (konserve, kuru meyve, tahin-pekmez, meyve suyu ve benzeri), ilk yardım seti, pilli radyo ve yedek pilleri, el feneri ve yedek pilleri, ev iş yeri araba gibi şeylerin yedek anahtarları bulunmalıdır.
  • MONEY MONEY MONEY! Az kalsın en önemli şeyi (Para) unutuyorduk. Bunun yanı sıra kalem kağıt, düdük, kibrit / çakmak, mevsimlik giysi (her mevsimi nasıl ayarlayacağız ki?), kimlik belgesi deprem poliçesi vb. şeylerin fotokopileri, ilaçlar bulunmalıdır.
  • Bebekler için mama ve içecek bulunabilir. Evcil hayvanlarımızı da ihmal etmiyoruz, onlar için de yiyecek, içecek ve (belki) oyuncak ha bir de önemli telefon bilgilerinin yazdığı bir not defteri bulunsun.
Rehber - Deprem Anında Ne Yapmalıyız, Deprem Sonrası Ne Yapmalıyız?
Rehber – Deprem Anında Ne Yapmalıyız, Deprem Sonrası Ne Yapmalıyız?

2) Bina Dayanıklılık Testi


“Ben size çok az yerde bulabileceğiniz bir tüyo vereyim 😀 : Eğer binayı yapan müteahhit o binada (zorunluluktan ziyade kendi isteği ile) oturuyorsa bilin ki o ev %99 taş gibi sağlamdır depreme karşı. Hadi gene iyisiniz…”


Şimdi eğri oturup doğru konuşalım. Eski binalar, ve hatta Mimar Sinan’ın 1500’lerde yaptığı binalar dahi onlarca iklim değişikliği, yağış, geçen süre ve depremlere rağmen hala tek parça ayakta iken takriben son 50 yılda yapılan binalar kağıt gibi yırtılıyor ilk depremde.

  • Raylı sistemler kullanılıyor artık evin zemininde. Depremde ev sabit kalmasın sakince hareket ederek yıkılma riski azalsın diye. Sorun bakalım var mıymış binanızda?
  • Ayrıca evinizin olduğu yerde yakın bir geçmişte göl varsa, dere / akarsu falan geçmişse evin temelinin zayıf / kaygan olması zaten olasıdır. Biz uyarmış olalım.

Ayrıca yeni binaların neden depreme dayanıksız olduğunu merak edenler şu yazımızı okuyarak Mimar Sinan bakış açısı ile bu gerçeği öğrenebilirler.

Türkiye’de Depreme Riskli Bölgeler Haritası

İmkanı Olanlara Taş Gibi Öneri: Öncelikle şu haritadan bakıyorsunuz depremden güvenli yerlere, evinizi oraya taşıyorsunuz. İmkanınız varsa dikey mimarinin (uzun binaların) olmadığı bahçeli, müstakil bir eve taşının.

Türkiye Deprem Tehlike Haritası - Kırmızı Renk Riskli Demek
Türkiye Deprem Tehlike Haritası – Kırmızı Renk Riskli Demek

3) Deprem Öncesi, Deprem Anında Olası Senaryolara Hazırlanmak

Deprem anında şura yıkılsa ne yapardım, şu olsa ne yapardım, bu olsa ne yapardım? Bu sorulara deprem öncesi cevap bulun, olası kaçış ve saklanma planları oluşturun. Nasıl oluşturacağınız sorusunun cevabı ise ileride.

4) Dünyadaki Elitler Üzerinden Özgün Bir Öneri

Hani şu dünyanın ultra zengin aileleri vardır, dünyayı aslında evirip çevirenler onlardır falan. Hani hatta bu adamlar nükleer savaşlara karşı yer altı sığınakları yaptırdılar falan (evet, yalan değil) hah işte, imkanı olan varsa kendi evinin altına mini versiyonunu yaptırsın 🙂

Bu öneriyi de herhalde hiçbir yerde bulamazsınız sevgili okurlar.

Küresel Elitlerin Deprem Öncesi Çözümü - Yer Altı Sığınakları
Küresel Elitlerin Deprem Öncesi Çözümü – Yer Altı Sığınakları (Satılanları da mevcut bunların)

5) Deprem Öncesi Toplanma Alanlarını Araştırmak 🙂

İsterseniz bakın 😀 ama kesinlikle bağımsız bir plan geliştirmenizi öneriyorum. Malumunuz, tüm nüfusa yetecek kadar yer yok. O toplanma yerlerinin de depremde ne olacağı meçhul.

Bu arada e-devlet sitesinde varmış galiba toplanma alanlarının listesi.

Deprem Sonrası Yapılan Kanser Vakası Bir Hata

Bir de deprem sonrası yapılan hatalar var ki gerçekten adamı kanser eder. Gelin bir de bunlara göz atalım. Mesela şu fotoğraf Google amcaya “İstanbul sokakları” yazınca çıkan ilk resimlerden birisi:

İstanbul Sokaklarından Bir Kesit - Dikey Mimari
İstanbul Sokaklarından Bir Kesit – Dikey Mimari

Şimdi düşünün; böyle bir yerde yaşıyorsunuz (ki İstanbul’da hatırı sayılır miktarda böyle sokaklar var), deprem oldu, binalar yıkılmadı falan atlattınız diyelim.

Ama o korku ile de evde durmak istemediniz, binanın dışına çıktınız falan. Dışarıda bekliyorsunuz. Bunu hep haberlerde görürsünüz. Şimdi bu üstteki resim tarzı sokaklarda bekler insanlar.

Hayati bir hata. Diyelim ki yıkıcı bir deprem geldi. Ne olacak? Kaçacak neresi var ki? Şanslıysanız öldünüz, şanssızsanız bir yerleriniz kırılmış halde oksijensizlik / açlık / susuzluk sarmalında acı çekişerek öldünüz.

Deprem Anında Ne Yapmalı - Deprem Sonrası Ne Yapmalı
Deprem Anında Ne Yapmalı – Deprem Sonrası Ne Yapmalı

Diyelim Ki Kurtulmayı Başardınız!

Tebrikler, deprem sonrası oluşan bir enkazdan yenisine doğru yol alıyorsunuz demektir. Bu enkazsa ise;

  • Bolca gasp, hırsızlık ve yağmacılık,
  • Cinayet ve tecavüzler,
  • Kaos, anarşi, kargaşa,
  • Kan, acı, gözyaşı,
  • Hastalıklar, yokluk, sefalet,
  • Asayiş yoksunluğu olacak.

Aslında böyle bakınca deprem çantanızda ruhsatlı bir silah bulundurmanızda “hayati” önem taşıyor.

Deprem Anı Önerilerinin Bir Kısmı Şuradan Alıntıdır.

Not: Ben de çoğunuz gibi bu konuda ortalama bir insanım, lütfen yazılanları uzman biri yazmış gibi yorumlamayınız. Bilinen şeylere, kendi yorum ve önerilerimizi katıp, biraz da eğlenceli hale getirip siz kıymetli okurlarıma sundum, teşekkürler.

Sizde “Deprem anında” ve “deprem sonrasında” yapılması gerekenler hakkındaki sorularınızı yorumlar aracılığı ile sorabilirsiniz. Ayrıca YANLIŞ BİR BİLGİ varsa da bize yorumlar vasıtası ile bildiriniz.

Ana Sayfaya Dönmek İçin: https://www.technogezgin.com/
Güncel Yazıları Okumak İçin: https://www.technogezgin.com/blog/

Bir cevap yazın